เมื่อวันที่ 12 พฤษภาคม 2569 เวลา 18.30 น. บรรยากาศบริเวณโรงพระโคยืน มณฑลพิธีท้องสนามหลวง เต็มไปด้วยความเข้มขลังและศรัทธาในราชประเพณีโบราณ ภายหลัง นายวิณะโรจน์ ทรัพย์ส่งสุข ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ผู้ทำหน้าที่พระยาแรกนา ประกอบพิธีล้างมือพระยาแรกนา และเจิมหน้าพระโคแรกนา เพื่อความเป็นสิริมงคลก่อนเข้าสู่พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ประจำปีพุทธศักราช 2569 ในช่วงเช้าวันรุ่งขึ้น
ภายในพิธีมีเทพีคู่หาบทองและเทพีคู่หาบเงินร่วมประกอบพิธีอย่างพร้อมเพรียง ท่ามกลางสายตาของเจ้าหน้าที่และผู้เกี่ยวข้องที่ร่วมติดตามด้วยความเคารพต่อธรรมเนียมเก่าแก่ซึ่งถือเป็นสัญลักษณ์แห่งการเริ่มต้นฤดูกาลเพาะปลูกของไทย
สำหรับพระโคแรกนาในปีนี้ ได้แก่ “พระโคพอ” และ “พระโคเพียง” ส่วนพระโคคู่สำรอง คือ “พระโคเพิ่ม” และ “พระโคพูล” โดยพระโคทั้งสองคู่เป็นโคพันธุ์ขาวลำพูน ที่ผ่านการคัดเลือกอย่างพิถีพิถันตามหลักราชประเพณี ทั้งรูปร่างสมบูรณ์สง่างาม ผิวสีขาวอมชมพู ขนขาวสะอาด เขาโค้งสวย ดวงตาแจ่มใส และกีบแข็งแรงสมบูรณ์ สะท้อนถึงความแข็งแกร่งและความอุดมสมบูรณ์ตามคติความเชื่อโบราณ
ทั้งนี้ “พระโค” ในคติศาสนาพราหมณ์ ถือเป็นสัตว์ศักดิ์สิทธิ์ที่เกี่ยวข้องกับพระอิศวร เปรียบเสมือนสัญลักษณ์แห่งพลัง แรงงาน และความมั่นคง อีกทั้งยังเชื่อมโยงกับพระพลเทพและพระกฤษณะ ผู้ทรงดูแลการเกษตร อันเป็นนัยแห่งความอุดมสมบูรณ์และความผาสุกของบ้านเมือง
พิธีดังกล่าวถือเป็นอีกหนึ่งช่วงเวลาสำคัญที่ประชาชนทั่วประเทศต่างเฝ้าจับตา เพราะนอกจากจะเป็นราชประเพณีเก่าแก่คู่แผ่นดินไทยแล้ว ยังสะท้อนความหวังต่อฤดูกาลเพาะปลูกและเศรษฐกิจภาคการเกษตรในปีนี้อีกด้วย
