พุทธศาสนิกชนร่วมตักบาตรเทโวโรหณะรอบภูเขาทอง วัดสระเกศฯ สืบทอดประเพณีหลังออกพรรษา พร้อมย้อนธรรมเนียมพระสงฆ์เดินลงจากบรมบรรพตเพื่อรับบิณฑบาต
เมื่อเช้าวันที่ 27 ตุลาคม 2569 พุทธศาสนิกชนชาวไทยร่วมทำบุญตักบาตรบริเวณถนนโดยรอบบรมบรรพต หรือภูเขาทอง วัดสระเกศ ราชวรมหาวิหาร เขตป้อมปราบศัตรูพ่าย กรุงเทพมหานคร เพื่อสืบสานประเพณีตักบาตรเทโวโรหณะ เนื่องในเทศกาลออกพรรษา ประจำปี 2569 รำลึกถึงเหตุการณ์ในพุทธประวัติ เมื่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสด็จลงจากสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ หลังทรงจำพรรษาและแสดงพระอภิธรรมโปรดพระพุทธมารดา
การทำบุญครั้งนี้เป็นการสานต่อประเพณีสำคัญที่ผูกพันกับวัดสระเกศและภูเขาทองมาอย่างต่อเนื่อง โดยพุทธศาสนิกชนร่วมถวายอาหารแด่พระภิกษุสงฆ์ เพื่อบำเพ็ญกุศลและรักษาธรรมเนียมปฏิบัติหลังวันออกพรรษาให้คงอยู่
สำหรับวันออกพรรษาปี 2569 ตรงกับวันจันทร์ที่ 26 ตุลาคม ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 11 เป็นวันสิ้นสุดการจำพรรษาตามปกติของพระภิกษุสงฆ์ตลอดระยะเวลา 3 เดือน ส่วนวันอังคารที่ 27 ตุลาคม แรม 1 ค่ำ เดือน 11 เป็นวันถัดจากวันออกพรรษา ซึ่งนิยมประกอบพิธีตักบาตรเทโวโรหณะ หรือ “ตักบาตรเทโว”
ตามพุทธประวัติ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสด็จขึ้นไปจำพรรษาบนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์เป็นเวลา 1 พรรษา หรือ 3 เดือน เพื่อทรงแสดงพระอภิธรรมโปรดพระพุทธมารดา เป็นการสนองพระคุณ เมื่อเสด็จกลับสู่โลกมนุษย์ ณ เมืองสังกัสสะ ประชาชนต่างมารอรับเสด็จและถวายภัตตาหารด้วยความเลื่อมใส เป็นที่มาของประเพณีที่พุทธศาสนิกชนปฏิบัติสืบต่อกันมา
สำหรับวัดสระเกศ จุดเด่นของการตักบาตรเทโวในอดีต คือขบวนพระภิกษุและสามเณรเดินลงจากบรมบรรพตภูเขาทอง เพื่อรับบิณฑบาตจากประชาชนที่เตรียมอาหารมารออยู่บริเวณโดยรอบ สื่อถึงเหตุการณ์พระพุทธเจ้าเสด็จลงจากสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ ทำให้สถานที่และรูปแบบพิธีเชื่อมโยงกับเรื่องราวในพุทธประวัติอย่างเด่นชัด
หลักฐานข่าวย้อนหลังในปี 2559 ระบุถึงการอัญเชิญพระพุทธรูปนำขบวนพระสงฆ์ลงบันไดภูเขาทอง เพื่อรับบิณฑบาตข้าวสารและอาหารแห้งจากพุทธศาสนิกชน ขณะที่รายงานในปี 2561 บันทึกถึงขบวนอัญเชิญพระพุทธรูป โดยมีผู้แต่งกายสมมุติเป็นพระอินทร์และพระพรหมร่วมในพิธี สะท้อนรูปแบบการจัดงานที่นำพุทธประวัติมาถ่ายทอดให้ผู้ร่วมทำบุญได้ระลึกถึง
ธรรมเนียมพระสงฆ์เดินลงจากภูเขาทองยังปรากฏในรายงานการจัดงานปีต่อ ๆ มา รวมถึงปี 2566 และ 2568 โดยมีประชาชนเตรียมอาหารมาร่วมตักบาตรรอบฐานภูเขาทอง แสดงให้เห็นถึงการสืบทอดประเพณีอย่างต่อเนื่อง แม้รายละเอียดและจำนวนพระสงฆ์ที่ร่วมพิธีจะแตกต่างกันในแต่ละปี
จากอดีตถึงปัจจุบัน การตักบาตรเทโวรอบภูเขาทองจึงเป็นทั้งงานบุญหลังออกพรรษาและพื้นที่ส่งต่อความศรัทธา เชื่อมเรื่องราวในพุทธประวัติเข้ากับการปฏิบัติของผู้คน ผ่านการให้ ความกตัญญู และการร่วมรักษาประเพณีให้ดำรงอยู่จากรุ่นสู่รุ่น
ภาพ : ประเสริฐ เทพศรี
